Czujące Struktury

Czujące Struktury. Podróż autopojezy (2021)

Wystawa Doktorska
Fundacja Barak Kultury, Poznań, Polska
Kuratorka: Joanna T. Woźniak | Współfinansowany przez Miasto Poznań
Prezentowano także: Muzeum Kosmonautyki im. Serhija Pawłowicza Korolowa, Żytomierz, Ukraina (2021)
Wsparcie Instytutu Adama Mickiewicza

Projekt „Czujące Struktury. Podróż autopojezy” to wizja futurystycznego, postapokaliptycznego ekosystemu, który odbudowuje swoją strukturę z elementów już istniejących, ale w nowym porządku. Opieram się tutaj na zasadach systemu autopojetycznego. Znajdujące się na wystawie obiekty zostały wykonane z używanych i znalezionych materiałów. Obiekty mają charakter performatywny. Performer działa zgodnie z prawami swojego ciała, w harmonii z obiektami i z otaczającymi go osobami. Podąża za poczuciem samego siebie, jak i za wyczuciem przestrzeni. Istotne było stworzenie sytuacji, w której człowiek postrzega siebie jako formę żywą, połączoną ekologiczną relacją z otaczającą go materią i innymi formami życia.

Obserwacja i podziw dla przyrody, stały się punktem wyjścia do zbudowania struktury wystawy. Zaproszone osoby opracowały swój indywidualny rytm i styl relacji z obiektem. Każdy, jako samodzielna forma ożywiona, funkcjonuje na swojej osi czasu. Nie ma tu linearności wydarzenia teatralnego, tylko procesy inspirowane przyrodą: budzenie się, rozkwit, rozpad, reakcja na pojawiające się czynniki zewnętrzne. Każde, nawet najmniejsze, działanie jest zwyczajne dla danej formy ożywionej, a jednocześnie jest przeżyciem dla wykonawcy. Ma stać się nim także dla widza.

Zależy mi na wprowadzeniu formy obserwacji przyrody do przestrzeni galeryjnej. Nie chodzi o to, żeby patrzeć na obiekt artystyczny, czy aktora, tylko żeby skupić się na czynności obserwacji. 

Obserwować oznacza zauważać nawet najmniejszy ruch, usłyszeć najdelikatniejszy szelest, dostrzec to, czego osoba obok może nie zauważyć. Rozumiem to, jak spacer po lesie lub leżenie godzinami na łące. Wyczekiwanie na to wyjątkowe spotkanie, otwieranie się na otoczenie. W końcu można wyciszyć umysł.

Centralnym miejscem jest instalacja. Futurystyczna wizja środowiska zrekonstruowanego na pozostałościach odpadów cywilizacyjnych. Każdy obiekt ma swój dźwięk, który powstał w drodze ewolucji, głos tego nowego ekosystemu (efekt współpracy z kompozytorami z Polski i Ukrainy). Widz może wsłuchać się w głos tej postapokaliptycznej natury.

Wystawa została zaprojektowana w czasie pandemii i ma dwie formy. Pierwsza jest tradycyjna i haptyczna, otwarta na aktywne uczestnictwo widza. Druga, wymagana ze względów bezpieczeństwa, odbywa się na odległość, w przestrzeni wirtualnej, za dwiema szybami: tą w oknie i tą w telefonie.

Dodatkowym walorem tej wystawy jest jej widoczność z zewnątrz, a umieszczony w oknie kod QR umożliwia jednoczesne słuchanie dźwięków z urządzenia mobilnego i oglądanie wystawy z ulicy. 

Internetowa mapa umożliwiała dotarcie do wybranych miejsc w centrum Poznania, w których umieszczono kody QR. 

Po ich zeskanowaniu pojawiały się krótkie filmy – fragmenty „życia” prezentowanych na wystawie obiektów.

Mapa